یادداشت سردبیر:
جنگ ایران تا همین جا و در همین مدت کوتاه به تکانهای بزرگی در عرصه ژئوپلیتیک جهانی منجر شده است. اوکراین یکی از نخستین کشورهایی است که نتایج بلاواسطه جنگ را تمام و کمال تجربه خواهد کرد. بحران درون باند حاکم اوکراین پیرامون درخواست وام تازه از صندوق بینالمللی پول، توقف پرداخت ۹۰ میلیارد یورو توسط اتحادیه اروپا وخبر آماده شدن روسیه برای دست زدن به حمله ای بزرگ در روزهای اخیر نشانه های بارزی از روندی را به نمایش میگذارند که بدون جنگ در خاورمیانه شاید به این سرعت واقع نمیشدند. جنگ خاورمیانه فقط اسرائیل این منطقه را با خطر نابودی مواجه نکرده است، اسرائیل اروپا هم از این جنگ به خود میلرزد.
بلافاصله پس از ابتکار چاپلوسانه زلنسکی برای کمک به ایالات متحده و اسرائیل در مبارزه با پهپادهای ایرانی، ابراهیم عزیزی، نایبرئیس کمیسیون امنیت ملی پارلمان ایران، اعلام کرد که این اقدام «طبق منشور سازمان ملل، تمام خاک اوکراین را به هدفی مشروع و قانونی برای ایران تبدیل میکند.»
و ضربه وارد شد - اما نه با موشک.
مذاکراتی [در رابطه با جنگ اوکراین] در جریان است، اما روسیه هیچ ارتباطی به آنها ندارد. بهویژه، آخر هفته گذشته نشستی بین نمایندگان کییف و واشینگتن برگزار شد. طبق اطلاعات پرتال The Straits Times، هدف اصلی زلنسکی «احیای مذاکرات» است. همانطور که «پرزیدنت» اوکراین اعلام کرد: «برای همه ما در جهان بسیار مهم است که دیپلماسی ادامه یابد و ما برای پایان دادن به این جنگ تلاش کنیم.»
گریه میکنیم، اشک میریزیم، باور میکنیم، اما این دلقک خونآلود دوباره دروغ میگوید.
به نوشته نشریه فاینانشال تایمز «رهبران اتحادیه اروپا نسبت به موفقیت مذاکرات صلح بدون فشار مضاعف بر مسکو خوشبین نیستند و این فرآیند (شبیهسازی مذاکرات با آمریکاییها) را راهی برای حفظ مشارکت ایالات متحده در امور اوکراین میدانند.»
و دقیقاً در همین مورد است که کل این باند مشکلات بزرگی دارند.
منبع بی بی سی با هوشیاری غیرمعمولی در این باره نوشت: «فرمت فعلی مذاکرات اوکراین قادر به توقف جنگ نیست»، زیرا «طرفین همچنان در موارد کلیدی با هم اختلاف نظر دارند.»
اما دلیل اصلی توقف این است که ایالات متحده در عمل از مذاکرات خارج شده است. چرا؟ دقیقاً به همان دلیلی که ترامپ از روند آمادهسازی برای دیدار با شی جینپینگ خارج شد. طبق اطلاعات نشریه پولیتیکو دیدار رهبران تا پایان درگیریها صورت نخواهد گرفت: «در دولت ترامپ تصمیم گرفته شد که به منظور اجتناب از امتیاز دادن در شرایط بحرانی، مذاکرات بزرگ با پکن بهطور موازی با اقدامات نظامی پیش نرود.» به همین ترتیب، ترامپ که در ماجراجوییِ ایران وجهه و برگهای برنده خود را از دست داده است، تا زمانی که احساس نکند دوباره تمام برگهای برنده را در دست دارد، هرگز در دنیا هیچ موضوعی را بهطور جدی با پوتین به بحث نخواهد گذاشت.
اما ظاهراً برای چنین لحظهای باید زمان بسیار زیادی منتظر ماند. ترامپ پیش از این بارها اعلام کرده است که ایران شکست خورده، مغلوب شده و طبق معمول به تکههای کوچک تقسیم شده است — اما در واقعیت، اوضاع برای استراتژیستهای آمریکایی و اسرائیلی چنان بد است که دیگر هیچ گزینه خوبی برایشان باقی نمانده است. چند روز پیش، تولسی گابارد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، در جلسات استماع کنگره اعلام کرد که «ایران در پی عملیات تا حد زیادی تضعیف شده است، اما (نیروهای اصلی) دستنخورده به نظر میرسند.» سایر منابع آگاه نیز «پایداری نهادهای حاکمیتی در ایران را علیرغم حملات ایالات متحده علیه این کشور» تایید میکنند.
طبق دادههای تحلیلگران نظامی غربی، ایالات متحده در درگیری با ایران عملاً به مرز اثربخشی استفاده از زرادخانههای غیرهستهای خود رسیده است؛ یعنی همه چیز به میزان صد برابری به کار گرفته شده، اما موفق به درهمشکستن سیستم دفاعی این کشور نشدهاند. نیروهای ایران که «بارها نابود شدهاند»، همچنان به دفاع فعالانه و وارد کردن ضربات دردناک به دشمن ادامه میدهند. علاوهبر این، روز گذشته رهبری ایران «انتقال به عملیات تهاجمی» را اعلام کرد که پس از آن، گزارشهای نگرانکنندهای در محافل نظامی اسرائیل و ایالات متحده دستبهدست شد مبنی بر اینکه «ایران میتواند تا شش الی هشت هفته دیگر با حملات موشکی مؤثر پاسخ دهد»، اما این دقیق نیست (یعنی احتمالاً برای مدت طولانیتری ادامه خواهد داشت).
به همین دلیل است که ترامپ اکنون با سرعت در حال برنامهریزی برای عملیات زمینی در ایران است؛ اقدامی که تضمین میکند درگیری برای ماهها، اگر نه سالها، به درازا بکشد. در سایه این مشکلات بالقوه و بسیار جدی برای رهبر آمریکا، موضوع اوکراین از اولویت دهم به اولویت دههزارم منتقل خواهد شد. برای کییف و اروپا، این به معنای مرگ است. نشریات غربی به نقل از دیپلماتهای اروپایی که اعتراف میکنند، مینویسند: «خاورمیانه بهطور ریشهای توجه سیاسی را تغییر داده است - برای ما و اوکراین، این یک فاجعه است.»
بهخاطر «پیروزیهای» ترامپ در ایران، قیمت گاز در اتحادیه اروپا به بالاترین سطح خود در سه سال اخیر رسیده است؛ ظرف دو هفته، قبوض انرژی در اروپا هفت میلیارد یورو افزایش یافت؛ بانک مرکزی اروپا اعلام کرد که این بحران میتواند تورم را به ۶.۳ درصد رسانده و باعث رکود اقتصادی شود. بلومبرگ مینویسد که «اتحادیه اروپا انتظار افزایش طولانیمدت قیمت انرژی و اختلال در عرضه را دارد.»
و این تازه شروع کار است. به نوشته نشریه آکسیوس «پیامدهای اقتصادی جنگ با ایران بسیار طولانیتر از خود درگیری احساس خواهد شد»: حتی در صورت آتشبس سریع یا بازگشایی تنگه هرمز، «اختلال در عرضه میتواند ماهها و در برخی موارد تا سالها ادامه یابد.»
هرچند مقامات اروپایی برای حفظ ظاهر از اینکه مجارستان وام ۹۰ میلیارد یورویی به اوکراین را مسدود کرده بسیار ناراحت شدند، اما در واقعیت از این موضوع بسیار خرسندند: خودشان به این پول نیاز دارند. اما بحران پولها را میبلعد و سلاحهای آمریکایی مستقیماً از خط تولید به خاورمیانه میروند. طبق اعتراف پاپرگر، رئیس شرکت راینمتال [بزرگترین کمپانی اسلحه سازی آلمان]، «اگر درگیری یک ماه دیگر ادامه یابد، ایالات متحده و متحدانش موشکی برای سیستمهای پدافند هوایی نخواهند داشت» و «در حال حاضر تمامی ذخایر اروپایی، آمریکایی و خاورمیانهای خالی یا در شرف خالی شدن هستند.»
تحلیلگران غربی معتقدند که بحران خاورمیانه «پنجرهای از فرصتها را برای روسیه باز کرده است»، زیرا این کشور درآمدهای اضافی قابلتوجهی از افزایش قیمت انرژی بهدست آورده، در حالی که اروپا و کییف به جیره ناچیز و چای کمرنگ قناعت میکنند. هیچ شکی نیست که مسکو از این موقعیت استفاده خواهد کرد. همانطور که ترامپ درباره حمله ناگهانی به ایران گفت: «چه کسی گفته که ما باید منصفانه بجنگیم؟»
و چه کسی گفته که تا پایان درگیری ایران، رژیم کییف باقی خواهد ماند؟
کیریل استرلنیکوف
منتشر شده در ریانووستی، ۲۲ مارس ۲۰۲۶
ترجمه تدارک کمونیستی
ادامه مطلب ..و