«روسیه ویران خواهد شد»

نوشتۀ: جرمن فارین پالیسی
Write a comment

برای شرکتهای آلمانی نخستین نشانه‌های عواقب تحریمهای روسیه آشکار می شوند. چین، هندوستان؛ کشورهای عربی خلیج و بسیاری دیگر تحریمی اعمال نمی کنند.

شرکتهای آلمانی در برابر نخستین عواقب تحریمهای جدید غرب بر روسیه قرار می گیرند. دولتهای اروپا و آمریکای شمالی در پایان هفته به علت جنگ تهاجمی روسیه علیه اوکراین اقدامات تنبیهی متعددی را علیه این کشور اعمال کرده اند. از جمله خارج کردن تعداد زیادی از بانکهای روسیه از سیستم جهانی انتقالات مالی سویفت و همچنین بستن فضای هوائی بیشتر کشورهای غربی بر روی شرکتهای هواپیمائی روسیه. مسکو دیروز با بستن متقابل فضای هوائی خود به روی شرکتهای هواپیمائی غربی واکنش نشان داد که پروازهای آنان به سمت آسیا را شدیداً گران تر خواهد کرد. علاوه بر آن در مرسدس بنز به عنوان اولین کنسرن بزرگ آلمانی گفته شد که باید «فعالیتهای اقتصادی» در روسیه از نو ارزیابی شوند. پاشنه آشیل اقتصاد اروپا در جنگ اقتصادی تازه راه افتاده علیه مسکو در شاخه انرژی است. بیشتر کشورهای آسیائی از هندوستان تا چین و اندونزی در این جنگ تحریمی مشارکت نکردند. و همچنین کشورهای بزرگ آمریکای لاتین و کشورهای عربی خلیج. هندوستان بر سیستم آلترناتیوی برای انتقالات مالی به جای سویفت کار می کند، روسیه و چنین هم‌اکنون نیز از چنین سیستمهائی برخوردارند.

در فقر و فلاکت»

هدف تحریمهائی که قدرتهای غربی در پایان هفته گذشته تصویب کردند وارد آوردن حداکثر خسارت به اقتصاد روسیه و کاهش عواقب غیر قابل اجتناب آن برای اقتصاد غرب تا حد ممکن است. برای این در کنار تحریمهای تاکنونی تنبیهی [1] اکنون بانکهای متعددی از سیستم خدماتی انتقالات مالی سویفت کنار گذاشته شدند. روی هم رفته معادل 70 درصد بازار بانکهای روسیه. علاوه بر این ذخایر بانک مرکزی روسیه به ارزش 630 میلیارد یورو که بنا بر گزارشات بخش بزرگی از آن در غرب است، بلوکه شده اند. با این اقدام باید از اقدامات حمایتی برای حفظ ارزش روبل جلوگیری شود. [2]

آنالنا بربوک، وزیر امور خارجه، اظهار داشت که مجموعه این اقدامات «روسیه را ویران خواهند کرد».[3] سیاستمداران آمریکائی علناً میگویند که باید مردم روسیه را مورد اصابت قرار داد و آن‌ها را وادار به سرنگونی دولت نمود. سناتور لیندسی گراهام می گوید: تا زمانی که پوتین بر مسکو حاکم است مردم روسیه «قادر نخواهند بود رؤیاهایشان را برآورده کنند، بلکه در فقر و فلاکت زندگی خواهند کرد». مردم روسیه اکنون باید فوراً از «شر این یارو خلاص شوند».[4]

حفرۀ گازی اتحادیه اروپا

برای پایین نگه داشتن عواقب تحریم ها برای غرب بخش نفت و گاز تماماً از تحریم ها مستثنی شده اند. تنها بخشهای سودآور پالایش نفتی در روسیه با ممنوعیت صدور تکنولوژی پالایشگاهی دچار مشکلات خواهد شد. تحویل نفت و گاز به کشورهای غربی مشمول اقدامات تنبیهی نخواهد گردید. برای امکانپذیر کردن پرداختهای مربوطه بانکهای متعددی از اخراج از سیستم پرداخت سویفت مصون مانده اند.

واردات گاز از روسیه به مثابه پاشنه آسیل اتحادیه اروپا تلقی می‌شود که یک سوم واردات خود را از آنجا تأمین می کند. در مورد آلمان این نسبت حتی بزرگ‌تر است و تا نیمی از آن را در بر میگیرد. برلین تاکنون روی آن حساب می‌کند که روسیه قادر نخواهد بود صدور گاز را متوقف کند. بنا بر انستیتوی اقتصادی جهانی کیل (IfW) اگر روسیه دست به این اقدام بزند اقتصاد این کشور طی سه تا پنج سال آینده تقریباً به میزان سه درصد سقوط خواهد کرد، بازدهی اقتصاد اتحادیه اروپا اما تنها 0.1 درصد افت خواهد نمود.[5] اما کسان دیگری از قبیل گئورگ زاخمان متخصص انرژی از اتاق فکر بروگل در بروکسل معتقدند که در صورت یک تحریم کامل جایگزینی گاز روسیه از خط لوله های دیگر و یا گاز مایع صورت نخواهد گرفت. زاخمان معتقد است که «حفره ای معادل 10 تا 20 درصد» در اتحادیه اروپا باقی خواهد ماند.

خسارتهای میلیاردی

برای کنسرنها نیز شاخه انرژی با نگاه به اقدامات احتمالی متقابل روسیه به مثابه امری حساس تلقی می شود. به طور مثال کنسرن خدمات انرژی یونیپر تنها از روسیه گاز وارد نمی کند، بلکه همچنین در آنجا از شرکت دختری برخوردار است که خود دارای نیروگاههای گازی و زغال سنگی است که در سال گذشته سودی معادل 230 میلیون یورو برای این کنسرن به دست آورده اند. کنسرن نفت و گاز وینترشال نیز به همین ترتیب به تجارت در روسیه وابسته است و مستقیماً در استخراج گاز مشارکت دارد. به این اضافه می‌شود که تنها دو سوم سهام کنسرن مادر وینترشال یعنی باسف BASF در اختیار وینترشال است. یک سوم مابقی به کنسرن لتروان تعلق دارد که در تملک میخائیل فریدمن الیگارش روس است. تحت شرایط کنونی این امر می‌تواند به سادگی به دشواریهائی منجر شود. هم‌اکنون نیز وینترشال درگیر یک نزاع است زیرا کنسرن مادر باسف قصد وارد کردن آن به بورس را دارد اما فریدمن در تلاش است تا از این اقدام جلوگیری کند. به این دلیل که در چنین حالتی سرمایه گذاران قادر خواهند بود مستقیماً بر میدانهای گازی روسیه تأثیر بگذارند. تاکنون نیز وینترشال باید نگران یک خسارت 730 میلیون یوروئی باشد که در اختیار خط لوله نورد استریم 2 گذاشته بود. نزد یونیپر این مبلغ معادل یک میلیارد یورو است.[7]

ارزیابی مجدد معاملات»

از سایر شاخه ها نیز خبر از طرحهای مشخصی می رسد، به طور مثال از کنسرنهای اتومبیل سازی آلمان. فولکس واگن در کالوگا در نزدیکی مسکو و در نیژنی نووگورود دو کارخانه دارد که در سال گذشته حدود 170 هزار اتومبیل تولید کرده اند. مرسدس نیز از سه سال قبل با یک کارخانه در روسیه حضور دارد. نزد کمپانی مرسدس گفته می‌شود که به طور مستقیم از تحریمها آسیبی نمی بینند با این حال آغاز کرده‌اند که «فعالیتهای اقتصادی در روسیه را کاملاً مورد ارزیابی مجدد» قرار دهند و در این امر «تمام گزینه ها» را باز نگه خواهند داشت.[8]

اگر کنسرن های اتومبیل سازی آلمان در معرض تهدید از دست دادن یک بازار جذاب در درازمدت قرار دارند، سایر شاخه‌های اقتصادی محتملا در خطر از دست دادن یک تأمین کننده مواد خام فراتر از نفت و گاز هستند. به طور مثال صنعت هوا-فضای اتحادیه اروپا به تیتان و تولیدات ویژه مربوط به تیتان از روسیه وابسته است که به سختی می‌توان آن‌ها را جایگزین نمود. شاخه صنایع هوائی هم‌اکنون در معرض دشواری هائی از نوع متفاوت نیز قرار دارد: در واکنش به بستن آسمان تعداد زیادی از کشورهای غربی – از جمله کشورهای اتحادیه اروپا – به روی شرکتهای هواپیمائی روسیه، مسکو نیز در مقابل آسمان روسیه را بر شرکتهای هواپیمائی اروپائی بست و این شرکتها اکنون باید برای پروازهای خود به سمت جنوب، جنوب شرقی و شرق آسیا از مسیرهای طولانی‌تری استفاده کنند که هزینه‌ها را به طور جدی افزایش خواهد داد.

آن سوی غرب

تاکنون تنها کشورهای غربیو تعدادی از نزدیکترین متحدین آنان تحریم ها علیه روسیه را اعمال کرده اند: دولتهای اروپا، آمریکای شمالی، استرالیا، ژاپن، تایوان و همچنین – زیر فشار سنگین غرب - کره جنوبی. چین و هندوستان، کشورهای با نفوذ در آمریکای لاتین مانند برزیل و آرژانتین، ترکیه، کشورهای عربی خلیج فارس مانند عربستان سعودی و امارات متحده عربی و همچنین کشورهای جنوب شرقی آسیا در این تحریم ها مشارکت نکرده اند. کشورهای عربی خلیج از مدتی قبل به طور موفقیت آمیزی با گسترش روابط خویش با روسیه و چین در جهت کاهش وابستگی خویش به آمریکا تلاش نموده اند.[9]

هندوستان نیز به نوبه خود تمایلی به آن ندارد که از سوی غرب محدودیتی بر سیاست خارجی خویش را بپذیرد. در دهلی نو با ایجاد حسابهای تجاری مبتنی بر روپیه روی طرحهائی برای دور زدن اخراج روسیه از سیستم انتقالات مالی سویفت کار می شود. طرحهائی که در آینده مبادلات بین روسیه و هندوستان از طریق آن‌ها تأمین مالی شود.[10] سیستم‌های آلترناتیو پرداخت هم‌اکنون در روسیه و چین موجودند. اینکه تحریم های غرب قادر خواهند بود روسیه را به طور وسیعی ایزوله کنند و یا شبکه نوینی از مناسبات اقتصادی برقرار خواهد شد، امری است که هنوز قطعیتی ندارد.

جرمن فارین پالیسی

1 مارس 2022

ترجمه تحریریه سایت

 

https://www.german-foreign-policy.com/news/detail/8856

[1] S. dazu Die Büchse der Pandora (II).

[2] Kriegskasse blockiert. Frankfurter Allgemeine Zeitung 28.02.2022.

[3] Baerbock über Sanktionspaket: „Das wird Russland ruinieren“. rnd.de 25.02.2022.

[4] Majid Sattar: Amerika will Russland wirtschaftlich niederringen. Frankfurter Allgemeine Zeitung 28.02.2022.

[5] Svea Junge, Hendrik Kafsack, Christian Siedenbiedel: Gegenschlag mit wirtschaftlichen Waffen. Frankfurter Allgemeine Zeitung 25.02.2022.

[6] Über diesen Winter kommt die EU problemlos. Frankfurter Allgemeine Zeitung 25.02.2022.

[7] Kathrin Witsch, Catiana Krapp: Russlandgeschäfte bringen europäische Energiekonzerne in Bedrängnis. handelsblatt.com 24.02.2022.

[8] Rückzug aus Russland. Frankfurter Allgemeine Zeitung 01.03.2022.

[9] Simeon Kerr, Samer Al-Atrush, Andrew England: Gulf states’ neutrality on Ukraine reflects deeper Russian ties. ft.com 28.02.2022.

[10] India explores setting up rupee trade accounts with Russia to soften sanctions blow: sources. financialpost.com 25.02.2022.

Write comments...
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Be the first to comment.

کنفرانس مؤسس

  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت سوم)
    از موضع تئوری مارکسیستیِ بحران و فروپاشی، این امر از ابتدا از نظر گروسمن مسلم است که برای پرولتاریا انتظار تقدیرگرایانه فروپاشیِ خود به خود ، بدون آن که فعالانه در آن دخالت کند؛ قابل طرح نیست. رژیم های کهنه…
  • حزب پرولتاریا
    حزب وظایف خود را تنها به شرطی می تواند ایفا کند که خود تجسم نظم و سازمان باشد، وقتی که خود بخش سازمانیابی شدۀ پرولتاریا باشد. در غیر این صورت نمی تواند ادعایی برای به دست گرفتن رهبری توده های…
  • اتحادیه ها و شوراها
    رابطۀ بین اتحادیه و شورا باید به موقعیتی منجر شود که غلبه بر قانونمندی و [سازماندهی] تعرض طبقۀ کارگر در مساعدترین لحظه را برای این طبقه امکانپذیر سازد. در لحظه ای که طبقۀ کارگر به آن حداقلی از تدارکات لازم…
  • دربارۀ اوضاع جهانی - 14: یک پیمان تجاری ارزشمند
    یک رویکرد مشترک EU-US می تواند بر تجارت در سراسر جهان تأثیر گذار باشد. روشی که استانداردها، از جمله مقررات سلامتی و بهداشتی و صدور مجوز صادرات در بازارهای دیگر را نیز تسهیل میکند. به خصوص مناطقی که هنوز تحت…
  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت دوم)
    همان طور که رزا لوکزامبورگ تاکید نموده است، "فروپاشی جامعه بورژوایی، سنگ بنای سوسیالیسم علمی است". اهمیت بزرگ تاریخی کتاب رزالوکزامبورگ در این جاست: که او در تقابلی آگاهانه با تلاش انحرافی نئو هارمونیست ها، به اندیشه ی بنیادین "کاپیتال"…

صد سال پس از انقلاب اکتبر

کنفرانس اول

هنر و ادبیات

ادامه...

صدا و تصویر