مطالب تازه

نظر خوانندگان

مقالات

از جنبش کارگری

عقب نشینی از افغانستان

نوشتۀ:

ناتو به جنگ 20 ساله خود در هندوکش پایان می دهد و حوزۀ عملیاتی خود را در اوضاعی فاجعه بار به جا میگذارد.

خروج نیروهای ارتش آلمان تحت پوشش اقدامات جدید حفاظتی و در بستر اختلافات جدی بین کشورهای عضو ترانس آتلانتیک از افغانستان آغاز شده است. [با این حساب] اولین عملیات بزرگ نظامی ارتش آلمان در خارج از مرزهای اروپا کاملاً به شکست انجامیده است: اگر چه اعزام سربازان آلمانی در اواخر سال 2001 با ادعاهای پر طمطراقی همچون ("صلح"، "حقوق بشر") همراه بود، اما عقب نشینی امروزشان به کشورشان ویرانه ای از کشوری فقیر را پشت سر خود گذاشته است، که در حال غرق شدن در خشونت کامل و جنگ داخلی است. ارتش آلمان حتی برای عقب نشینی نیز بمنظور تامین امنیت و حفاظت خود نیز باید یک گردان خمپاره انداز به هندوکش منتقل کند. پیشاپیش نیز دولت بایدن با تکروی واعلام قصد خود برای پایان دادن به ماموریت نظامی آمریکا در افغانستان متحدان خود را قال گذاشت. از اواخر هفتۀ گذشته نیز تعهد طالبان که برای اولین بار در تاریخ کشور به نیروهای غربی در کشور حضور امن را تضمین میکرد، به کنار گذاشته شد. آنها دیگر تعهد خود مبنی بر حفاظت از پایگاه های نظامی غرب در برابر حملات سایر شبه نظامیان با چتر حمایتی خود را نیز منقضی کردند. در این بین اما وزیر دفاع آلمان خانم آنگرت کرامپ-کارنباوئر ادعا می کند: "ما با افتخار افغانستان را ترک می کنیم".

دلگیریهای ترانس آتلانتیکی

آزردگیهای بین متحدین ترانس آتلانتیکی از همدیگر مدتها قبل از آغاز عقب نشینی کلید خورد بود. اگر رئیس جمهور سابق آمریکا ترامپ پس از انعقاد توافق نامه بین ایالات متحده و طالبان در 29 فوریه سال 2020 مکررا با کاهشهای یک طرفۀ نیروهای آمریکائی در افغانستان مایۀ آزردگی قدرتهای غربی را به بار آورده بود، کشورهای اروپائی با بر روی کار آمدن بایدن امید به تغییر رفتار آمریکا را با خود داشتند. بواقع نیز بایدن با اعلام اولیۀ توقف عقب نشینی نیروهای خود و بیان "بازنگری" دقیق سیاست دخالت در افغانستان در بین کشورهای عضو ناتو این شبهه را بوجود آورد، که قبل از خروج نهائی آنها طالبان را مجبور به دادن بیشترین امتیازات ممکن خواهند کرد. دبیرکل ناتو ینس استولتنبرگ، پس از اعلام بایدن در مورد "بازنگری" مجدد، بارها تأکید کرده بود که به محض آنکه طالبان شرایط [مطلوب غرب] را تحقق بخشند، اتحاد جنگی غرب به حضور نظامی خود در هندوکش پایان خواهد داد. وزیر امور خارجه آلمان هایکو ماس نیز در ماه مارس گفت که "بر سر این مسئله بین ما توافق وجود دارد که ما یک عقب نشینی "مبتنی بر شروط [به خواست ما]" می خواهیم". آن موقع به نظر می رسید که کشورهای اروپایی عضو ناتو در پیشبرد موضع خود موفق شده اند. [1]

متحدین فریب خوردند!

اما دولت بایدن در اواسط ماه آوریل از مسئله شرایط با یک تغییر سیاست فاصله گرفت –درست مثل رفتار دولت ترامپ- حتی بدون آنکه کوچکترین مشاوره قبلی با کشورهای متحد آمریکا صورت دهد. این نه تنها منجر به تکدر خاطر بیشتر آلمان و سایر کشورهای اتحادیه اروپا و ناتو شد، بلکه ار لحاظ عملی نیز ارتش آلمان را در شرایط بسیار نامساعد و مخاطره آمیزی قرار داد: آنها برای عقب نشینی خود بر اساس به اصطلاح - "کتاب های درسی" خود [2] – مهلتی سه ماه را [از زمان اعلام رسمی تا عملی شدن عقب نشینی خود] را در نظر گرفته بودند، اما اکنون میبایستی خیلی سریعتر عمل میکردند، چرا که ایالات متحده میخواهد در 4 جولای ، "روز استقلال" خود پروندۀ خروج خود از افغانستان را ببندد. هنوز معلوم نیست که آیا ارتش آلمان تا آن موقع موفق به خروج تمام ابزار و ادوات جنگی خود از افغانستان بشود یا خیر. علت آن هم آن است که احتمالا تعداد مکفی از هواپیمای حمل و نقل در دسترس نباشند. و گزینه دیگر یعنی خط انتقال زمینی این ادوات از طریق راه آهن از خاک روسیه به اروپا به خاطر تشدید درگیریها و اختلافات با روسیه نیز از دسترس خارج است. در صورتی که ارتش آلمان مهلت کافی برای  انتقال وسایل خود نداشته باشد، ممکن است مجبور شود بخش هایی از ادوات خود را در محل تخریب کند تا به دست طالبان یا سایر شبه نظامیان دشمن نیفتد. [3]

"آرزوی ایجاد نظم بزرگ" برای برلین

با این عقب نشینی مأموریتی که تقریباً 20 سال پیش با بیانیه هائی شکوهمند و  با اعتماد به نفس عجیبی شروع شده بود، به پایان می رسد. در توافق نامه پیترزبرگ مورخ 5 دسامبر 2001 قید شده بود: پس از پیروزی نظامی بر طالبان ، بایستی در بازسازی کشور به "درگیری غم انگیز در افغانستان پایان داده شده، روند آشتی ملی به انجام برسد، و برقراری صلحی پایدار بر اساس ثبات ملی و احترام به حقوق بشر در کشورعملی شود."  توافق نامه ای که در کنفرانسی که توسط دولت آلمان در پیترزبرگ نزدیک بن منعقد شد، قرار بود انتقال افغانستان به دموکراسی را براساس مدلی غربی سامان دهد. از همان ابتدای کار، برلین اعمال نقش اصلی آلمان را در بازسازی قریب الوقوع افغانستان در نظر داشت. آن زمان وزیر امور خارجه وقت آلمان یوشکا فیشر  در این باره گفته بود: "اکنون فرصتی عالی برای پایان بخشیدن دائمی به این جنگ یا به عبارتی دیگر، این جنگ داخلی وجود دارد" – علاوه بر آن وی در اظهار نظر دیگری گفت: آری، این نه تنها امکانی برای کمک به "صلح داخلی بلکه برای ایجاد ثبات در کل منطقه است". [4] آن طور که مفسران وقت نوشته بودند، فیشر در آن زمان تلاش کرد تا به عنوان اولین وزیر خارجه آلمان "در مورد ایجاد آرامش بر سر بحران فلسطین [اشغالی] و کشمیر ... با محوریت آلمان بعنوان بازیگر اصلی" وارد صحنه شود. از او به عنوان "واسطه ای عالی با ایدۀ نظمی بزرگ" نام برده میشد. کسی که  "با دیدگاهی که به هیچ وجه کمتر از ایجاد یک " نظم جهانی" نیست عمل می کند. نظمی که "اینک قابل تحقق" است. [5] 

در کانکس

تقریباً بعد از 20 سال، این نقشه های بلند پروازانه کاملاً شکست خورده اند. افغانستان تا جائی که به وضعیت معیشت مردم، مشکل خشونت در کشور و چشم اندازهای سیاسی آیندۀ آن مربوط می شود، در وضعیت فاجعه باری به سر می برد (گزارش پولیسی-خارجی-آلمان[6])، مشکلاتی که مهر خود را نیز بر حضور آلمان در هندوکش می زنند. پس از سوء قصد به سرکنسولگری آلمان در مزارشریف در سال 2016، نمایندگی دیپلماتیک آلمان فعالیت خود را  فقط به اردوگاه نظامی آلمان که در نزدیکی شهر مستقر شده است، انتقال داده است. و پس از عقب نشینی سربازان آلمانی فعالیت آن نیز متوقف خواهد شد. مطابق گزارشات، ساختمان سفارت آلمان در کابل نیز سال ها پیش، 2017 در نتیجه ای یک حمله ویران شد. از آن زمان "سفیر آلمان و ستاد کارمندان دیپلماتیک وی " فعالیت خود را به کانکس هائی در محوطه به شدت محافظت شدۀ سفارت آمریکا در کابل انتقال داده اند. "[7] حتی هنگامی که وزیر امور خارجه ماس در هفتۀ گذشته برای مداکره با مقامات دولتی افغانستان پیرامون عقب نشینی قریب الوقوع  نیروهای آلمانی به افغانستان سفر کرد، با یک هواپیمای ترابری نظامی  A400M که با پوشش زرهی مازادی در برابر شلیک موشک ها ایمن شده بود به کابل برده شد و از فرودگاه آنجا نیز با یک هلی کوپتر آمریکایی به مقر بشدت محافظت شدۀ دولتی انتقال داده شد. مدتهاست که عبور و مرور در خیابانهای پایتخت افغانستان حتی با استفاده از وسایل نقلیه زرهی نیز به عنوان امری بسیار خطرناک قلمداد می شود. [8]

"حلقۀ حفاظتی" طالبان

با توجه به این شرایط ارتش آلمان ناچار است تا با اتخاذ اقدامات حفاظتی ویژه، امنیت عقب نشینی خود را تضمین کند، و اکنون هم بدین منظور مشخصا یک قطار خمپاره انداز را برای تامین آتش پشتینبانی به افغانستان ایجاد کرده است. در توافق نامه 29 فوریه 2020 آمریکا با طالبان موعد 30 آوریل به عنوان آخرین تاریخ خروج نیروهای غربی تعیین شده است. اکنون این واهمه وجود دارد که طالبان سربازان آلمانی و اردوگاه نظامی در مزارشریف را مورد حمله قرار دهد. این واقعیت که از زمان امضای توافق نامه ایالات متحده آمریکا با طالبان هیچ حمله جدی دیگری به اردوگاه های نظامی غربی در افغانستان صورت نگرفته است- بر اساس گزارش ها- به خاطر ضمیمه سری این توافق نامه است که: بر اساس آن طالبان نه تنها موافقت کرده اند، که دیگر علیه مراکز و نیروهای غربی نجنگند، و تنها نیروهای محلی را هدف عملیات خود قراردهند. آنها همچنین قبول کرده اند که اردوگاه های نظامی غربی را در برابر حملات شبه نظامیان دیگر مانند شاخه افغانستان داعش محافظت کنند: صحبت از "حلقۀ محاظتی طالبان" است. [9]  با وجود این از آخر هفتۀ گذشته این حفاظت نیز از بین رفته است. حتی گفته می شود که طالبان در آرامش و با خیال راحت محاصرۀ پایگاه های غربی را شروع کرده اند. این که طالبان می خواهند  قبل از عقب نشینی نیروهای غربی به این مراکز حمله کنند یا فقط می خواهند بعد از خروج آنها، کنترل این مراکز را بدست میگیرند، معلوم نیست.

"تمام دستورات اجرا شدند"

در حالی که در همۀ سطوح اجماع همگانی در مورد شکست جنگ 20 ساله ناتو در هندوکش حاکم است، وزیر دفاع آلمان برای [این شکست] سخنانی تحسین آمیز را بر زبان می آورد. آنه گِرِت کرامپ-کارِن باوئر میگوید: "ما با افتخار از افغانستان خارج می شویم. ما تمام دستوراتی را که پارلمان به ما محول کرده است انجام داده ایم". [10]

جرمن فارین پالیسی

ترجمه تحریریه سایت

بعدالترجمه:

هنوز جوهر نوشتن این مقاله خشک نشده بود که گزارشات رسیده از بسیاری از ولایات افغانستان حاکی از شروع حملات سراسری طالبان است. [11]

همزمان تصاویر و اخبار رسیده از اردوگاه نظامی ارتش آلمان از مزار شریف حاکی از آن است، که در اقدامی ضرب العجلی ارتش آلمان این اردوگاه را تحویل ارتش افغانستان داده است. [12]

 

منبع:

https://www.german-foreign-policy.com/news/detail/8588

[1], [2] Thomas Gutschker, Christian Meier, Majid Sattar: Augen zu und raus. Frankfurter Allgemeine Zeitung 15.04.2021.

[3] Früherer Afghanistan-Abzug? Frankfurter Allgemeine Zeitung 22.04.2021.

[4] Rede des Bundesministers des Auswärtigen, Joschka Fischer, zur Beteiligung bewaffneter deutscher Streitkräfte an dem Einsatz einer Internationalen Sicherheitsunterstützungstruppe in Afghanistan auf der Grundlage der Resolutionen 1386, 1383 und 1378 des Sicherheitsrats der Vereinten Nationen vor dem Deutschen Bundestag am 22. Dezember 2001 in Berlin.

[5] Der Mittler mit der großen Ordnungsidee. Frankfurter Allgemeine Zeitung 22.10.2001.

[6] S. dazu Bilanz von 18 Jahren.

[7] Helene Bubrowski, Peter Carstens, Johannes Leithäuser: Schnell raus nach Jahrzehnten? Frankfurter Allgemeine Zeitung 28.04.2021.

[8] Deutschland hofft weiter auf Einfluss. Frankfurter Allgemeine Zeitung 30.04.2021.

[9] Die Nato zieht ab, die Taliban greifen an. Frankfurter Allgemeine Zeitung 03.05.2021.

[10] Bundeswehr plant Beendigung des Einsatzes Resolute Support in Afghanistan. bmvg.de 22.04.2021.

[11] //deutsche-wirtschafts-nachrichten.de/511694/Lagebericht-Afghanistan-Taliban-eroeffnen-Grssoffensive-in-mehreren-Provinzen

[12] https://t.me/new_militarycolumnist/55299

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

کنفرانس دوم

ادامه مطالب...

کتاب

یادداشتها

سیاست

کنفرانس مؤسس

  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت سوم)
    از موضع تئوری مارکسیستیِ بحران و فروپاشی، این امر از ابتدا از نظر گروسمن مسلم است که برای پرولتاریا انتظار تقدیرگرایانه فروپاشیِ خود به خود ، بدون آن که فعالانه در آن دخالت کند؛ قابل طرح نیست. رژیم های کهنه…
  • حزب پرولتاریا
    حزب وظایف خود را تنها به شرطی می تواند ایفا کند که خود تجسم نظم و سازمان باشد، وقتی که خود بخش سازمانیابی شدۀ پرولتاریا باشد. در غیر این صورت نمی تواند ادعایی برای به دست گرفتن رهبری توده های…
  • اتحادیه ها و شوراها
    رابطۀ بین اتحادیه و شورا باید به موقعیتی منجر شود که غلبه بر قانونمندی و [سازماندهی] تعرض طبقۀ کارگر در مساعدترین لحظه را برای این طبقه امکانپذیر سازد. در لحظه ای که طبقۀ کارگر به آن حداقلی از تدارکات لازم…
  • دربارۀ اوضاع جهانی - 14: یک پیمان تجاری ارزشمند
    یک رویکرد مشترک EU-US می تواند بر تجارت در سراسر جهان تأثیر گذار باشد. روشی که استانداردها، از جمله مقررات سلامتی و بهداشتی و صدور مجوز صادرات در بازارهای دیگر را نیز تسهیل میکند. به خصوص مناطقی که هنوز تحت…
  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت دوم)
    همان طور که رزا لوکزامبورگ تاکید نموده است، "فروپاشی جامعه بورژوایی، سنگ بنای سوسیالیسم علمی است". اهمیت بزرگ تاریخی کتاب رزالوکزامبورگ در این جاست: که او در تقابلی آگاهانه با تلاش انحرافی نئو هارمونیست ها، به اندیشه ی بنیادین "کاپیتال"…

صد سال پس از انقلاب اکتبر

کنفرانس اول

هنر و ادبیات

ادامه...

صدا و تصویر