یادداشتها

نظر خوانندگان

خیلی عالی بود من از صراحت رفیق بهمن خیلی خوشم میاد نه به کسی باج میده نه امید واهی میده ...
@ریحانهریحانه عزیز سلام. موضوعات متنوعی را طرح کردید. حتما تصدیق می کنید که پرداختن به چنین موضوعاتی در قالب کامنت ...
سلام.خسته نباشید.در ابتدا میخواستم تشکر کنم. از پایداری شما در برگزاری میتینگ های هفته ای و مرتب. امیداوارم این روند ...
بهمن شفیق رویۀ تاریک چین
@امیررفیق عزیز، اگر درست به خاطر داشته باشم این سومین باری است که شما در همین چند ماه اخیر با ...
هم نویسنده آمریکایی و هم مترجم بیش از اندازه به کاربرد عبارت «دارک ساید» وزن دادند. این عبارت بیشتر به ...
@فاطمهسلام متقابل رفیق عزیز،ممنون از توضیحات. قطعا مباحثات در فرصتهای دیگر هم ادامه خواهد داشت. در مورد ادبیاتی که معرفی ...
سلامی مجدد خدمت شما.متاسفانه دسترسی برای بنده سخت هست و با تاخیر مباحث رو دنبال میکنم.در مورد بخش اول پاسخ ...
@امیررفیق عزیز امیر، نخست با پوزش از تأخیر در پاسخ. عنوان کرده اید که قصد تهمت نداشته اید و شاید ...
@بهمن شفیقبا سلام دوباره. خوب گفتگوی نوشته از برخی جوانب مثبت است اما تشخیص لحن را کمی دشوار میکند. من فقط ...
@امیررفیق عزیز امیر، با سلام متقابل. در کامنت خود نکات ارزنده ای را هم طرح کرده اید که حتما لازمند ...

مقالات

سیاست

از جنبش کارگری

بحران آب، خیزش کشاورزان و هیاهوی براندازان: طبیعت، دولت و انباشت سرمایه

نوشتۀ: بهمن شفیق
Write a comment

بحران آب، خیزش کشاورزان و هیاهوی براندازان: طبیعت، دولت و انباشت سرمایه

بهمن شفیق

10 آذر 1400

1 دسامبر 2021

 

منابع مفید برای بحث:

مصرف آب برای مواد غذائی

https://www.nature.com/scitable/blog/eyes-on-environment/water_world/

سطح پوشش جنگلی در آلمان

https://www.forstwirtschaft-in-deutschland.de/waelder-entdecken/waldflaeche/

Aktuell sind rund 11,4 Mio. Hektar mit Wald bedeckt. Das entspricht knapp einem Drittel der Gesamtfläche Deutschlands. Dank einer nachhaltigen Bewirtschaftung hat die Waldfläche trotz einer intensiven wirtschaftlichen Nutzung seit dem 2. Weltkrieg stetig zugenommen. Auf dem Fundament des Bundeswaldgesetzes ist die Waldfläche in den letzten 50 Jahren um mehr als 1,5 Mio. ha gewachsen. Ein Erfolgsgeheimnis dafür war die Verwirklichung des Prinzips „Schützen durch Nutzen“: durch eine verantwortungsvolle Bewirtschaftung und die behutsame Öffnung für gesellschaftliche Interessen wie Erholung, Freizeit und Sport gewann der Wald in den Augen der Menschen an Wert – die beste Garantie für seinen Erhalt. Im deutschen Wald stehen jetzt ca. 90 Mrd. Bäume, das sind über 1.000 Bäume pro Einwohner.

https://www.waldkulturerbe.de/wald-und-forstwirtschaft-in-deutschland/waldwirtschaft/zahlen-und-fakten-zum-wald-in-deutschland/zahlen-und-fakten-zum-wald-in-deutschland/

Von den 11,4 Mio. Hektar Wald in Deutschland sind 48 % Privatwald. 29 % des Waldes sind im Eigentum der Länder, 19 % im Eigentum von Körperschaften und 4 % im Eigentum des Bundes.

Der Holzzuwachs beträgt 11,2 m³ je Hektar und Jahr oder 121,6 Mio. m³ pro Jahr. Im Zeitraum von 2002 bis 2012 sind in Deutschland durchschnittlich 76 Mio. m³ Rohholz (Erntefestmeter ohne Rinde) pro Jahr genutzt worden. 87 % des Zuwachses.

https://www.focus.de/wissen/klima/klimaerwaermung/war-das-grosse-waldsterben-nur-falscher-oeko-alarm-die-ausgebliebene-katastrophe_id_2026655.html

„Die ersten großen Wälder werden schon in den nächsten fünf Jahren sterben. Sie sind nicht mehr zu retten“, prophezeite der Göttinger Bodenkundler Professor Bernhard Ulrich 1981

„Silvester 1978 gab es einen dramatischen Temperatursturz, und wenige Jahre zuvor, 1976, herrschte ein sehr trockener Sommer. Diese Witterungsextreme hatten sicherlich Auswirkungen auf die Bäume und deren Belaubung.“ Solche Effekte zeigen auch aktuellere Walduntersuchungen. 2003 war ein extrem heißer, trockener Sommer – im Jahr darauf war der Waldzustand sprunghaft schlechter.

https://hdkv.de/leseraum/das-waldsterben/

برزیل دیلما روسف

https://www.regenwald.org/regenwaldreport/2012/350/brasilien-ein-gesetz-gegen-den-wald

Die Novelle beabsichtigt, die Umweltauflagen für Grundbesitzer drastisch zu lockern. Folglich dürfte noch mehr Regenwald abgeholzt werden, da der Anteil geschützter Flächen stark sinkt. Es wäre dann auch erlaubt, in sehr sensiblen Waldregionen wie an Hängen und Flussufern Rinderzucht oder Plantagenwirtschaft zu betreiben. Zudem ist eine Amnestie für illegale Rodungen geplant. Deshalb überrascht es kaum, dass brasilianische Forscher bereits dramatisch gestiegene Abholzungsraten nachgewiesen haben. Im Bundesstaat Mato Grosso wurden im Jahr 2011 schon 70 Prozent mehr abgeholzt als im Vorjahr.

https://www.wwf.de/2021/april/die-waldzerstoerungs-weltrangliste

https://www.geo.de/natur/oekologie/waldbericht-2021--deutscher-wald-krank-wie-nie-30617050.html

Neben der extremen Dürre und den Hitzewellen in den Jahren 2018 bis 2020 haben auch die starken Stürme der Jahre 2017 und 2018 und die massenhafte Vermehrung von Borkenkäfern in den Wäldern zu "Störungen und massiven Waldschäden" geführt.

https://www.sdw.de/ueber-den-wald/gefahren-fuer-den-wald/waldzustand-weltweit/

Trotz weltweiter Aufforstungen ist jedoch die weltweite Waldfläche laut einer Studie der FAO von 2020 seit 2010 um 4,7 Millionen Hektar im Jahr geschrumpft, seit 1990 um 178 Millionen Hektar. In Asien, Ozeanien und Europa ist die Waldfläche während den letzten zehn Jahren gewachsen. In Afrika und Südamerika schrumpft sie weiter.

ایران

https://www.isna.ir/news/97010701212/کاهش-سطح-جنگل-های-ایران

طی پنج دهه گذشته سطح جنگل‌های کشور از حدود ۱۸ میلیون هکتار به ۱۲.۴ میلیون هکتار و سطح جنگل‌های شمال کشور نیز از حدود ۳.۴ میلیون هکتار به ۱.۸ میلیون هکتار کاهش یافته است.

https://www.khabaronline.ir/news/1510682/۱-۶برابر-دریاچه-ارومیه-از-آب-های-زیرزمینی-محو-شد-دیگر-آبی-نیست

https://waterhouse.ir/media/476

https://www.tasnimnews.com/fa/news/1392/11/13/268279/جزئیات-مصوبه-جامع-احیای-حوضه-آبریز-زاینده-رود-9-بند-مصوبه

http://ensani.ir/fa/article/192218/ابطه-طومار-شیخ-بهائی-با-تقسیم-سنتی-آب-زاینده-رود-

https://www.farsnews.ir/news/14000820000616/طرح-9-ماده%E2%80%8Cای-حوضه-آبریز-زاینده-رود-راه-حل-بحران-آب-وزیر-نیرو-مصوبه

https://sahebnews.ir/423821/مصوبه-9-ماده-ای-بهترین-گزینه-مدیریت.htm

https://sahebnews.ir/1071314/رتبه-نخست-اصفهان-درطرح-های-صنعتی.htm

https://www.pishkhan.com/news/247173

https://waterhouse.ir/tourism/provinces-investments

https://fa.wikipedia.org/wiki/آبخوان

https://mokhatab24.ir/fa/news/1952/جیره-بندی-آب-تهران-در-تابستان-۱۴۰۱-قطعی-خواهد-بود

https://mokhatab24.ir/fa/news/2039/ایران-در-کانون-بزرگ%E2%80%8Cترین-تنش-آبی-جهان

https://mokhatab24.ir/fa/news/1969/چه-کسانی-ایران-را-خشک-کردند

https://mokhatab24.ir/fa/news/2016/توان-تولید-محصولات-کشاورزی-برای-۲۰۰-میلیون-نفر-را-داریم

https://www.eghtesadbazargani.ir/Archive/بخش-کشاورزی-چند-درصد-از-آب-مصرفی-استفاده-میکند

جهاد کشاورزی بر این باور است که در زمستان که بخش کشاورزی به آب نیاز ندارد، سد باز می‌شود که توربین‌ها بچرخد. سالی ۱۱ میلیارد مترمکعب آب برای تولید برق به دریا می‌رود که به احتساب کشاورزی گذاشته می‌شود. آن‌ها این سوال را مطرح می‌کنند که این میزان چه ربطی به بخش کشاورزی دارد؟ طبق این اطلاعات، سالانه ۳.۵ میلیارد مترمکعب آب دریاچه پشت سدها تبخیر می‌شود.

داریوش مختاری - کارشناس - بر این باور است که در آبیاری سنتی ۲۲ درصد آب به آبخوان می‌رفت و به زمین برمی‌گشت اما این اتفاق در آبیاری قطره‌ای رخ نداد.

https://www.tasnimnews.com/fa/news/1398/05/27/2077912/معجزه-آبخیزداری-آبخیزداری-چیست-گزارشی-از-یک-نمونه-موفق

https://www.tasnimnews.com/fa/news/1398/05/26/2076968/پرونده-ویژه-در-تسنیم-معجزه-آبخیزداری

https://www.etemadnewspaper.ir/fa/main/detail/177322/

https://dolat.ir/detail/207522

به گفته وزیر جهاد کشاورزی، بررسی ها نشان می دهد که در کشور امکان توسعه آبیاری در چهار میلیون و ۳۶۲ هزار هکتار از اراضی مستعد کشاورزی افزون بر میزان کنونی وجود دارد.

وی افزود: در ایران یک میلیون و ۸۹۶ هزار هکتار شبکه های اصلی آبیاری و زهکشی ساخته شده و در حدود ۳۶۰ هزار هکتار در دست ساخت است ضمن آنکه تاکنون ۷۵۰ هزار هکتار شبکه های فرعی آبیاری و زهکشی ساخته شده و در حدود ۲۰۰ هزار هکتار نیز در دست ساخت است.

https://www.mashreghnews.ir/news/15593/تصويب-واگذاري-مالکيت-سدها-به-بخش-خصوصي

https://www.mashreghnews.ir/news/949908/سدسازی-در-کشور-جنایت-سپاه-پاسداران-یا-میراث-هاشمی-رفسنجانی

https://www.dw.com/fa-ir/همدستی-همه-جناحهای-حکومت-در-سدسازی-بیرویه-در-ایران/a-42488746

https://www.cgie.org.ir/fa/news/24545/گفت%E2%80%8Cوگو-با-«كاوه-مدنی»-استاد-مدیریت-منابع-آب-و-محیط-زیست-دانشگاه-سلطنتی-لندن

https://www.irna.ir/news/84062923/وضعیت-سرانه-مصرف-آب-در-ایران-و-سایر-کشورها

https://donya-e-eqtesad.com/بخش-بازرگانی-4/3476521-پیشنهاد-تشکیل-بازار-آب

کارشناسان معتقدند باید قیمت آب با توجه به ارزش آب و بدون دخالت‌های مستقیم دولت با تقویت نیروهای بازار تعیین شود.

ه گفته نهاوندیان، یکی از ضرورت‌های اصلاح سیاست‌های کلان آبی کشور تغییر پارادایم مدیریت آبی است؛ به این معنا که از نگاه و رویکرد سیاسی به آب پرهیز شود و نگاه اقتصادی بر مدیریت آب حاکم شود.

از نمونه‌های موفق عملکرد سرمایه‌گذاران در حوزه آب فروش آب بسته‌بندی است.

اردکانیان تصریح کرد: از سوی دیگر وزارت جهادکشاورزی نیز با ورود به مقوله آب مجازی، کشت‌های فرا سرزمینی مشروط به وارد کردن محصولات به کشور و تنظیم سیاست‌های صادرات و واردات محصولات کشاورزی، افق روشن‌تری را برای اصلاح مشکلات و ورود بخش‌خصوصی فراهم کرده است. بسیاری از دولت‌ها به دلیل هزینه‌های سنگین طرح‌های توسعه منابع آب، ساخت، بهره‌برداری و نگهداری از تاسیسات آبی، مدیریت و گاهی حتی مالکیت این سیستم‌ها را به بخش‌خصوصی واگذار کرده‌اند. هرچند این کار به تنوع بخشی مالی و پایداری مالی این سیستم‌ها کمک می‌کند؛ اما خطر جدی آن بر محیط‌زیست و اقشار فقیر جامعه را نباید نادیده گرفت. البته قضاوت در مورد گرایش به خصوصی‌سازی و کالاسازی آب زود است، اما دلایل زیادی برای پیگیری آن وجود دارد؛ اما در کنار این مقوله، باید به جنبه کالای اجتماعی بودن آب نیز توجه کرد. بنابراین باید پذیرفت آب یک مقوله «اقتصادی - اجتماعی» است. از آنجا که ارزش اقتصادی واقعی آب در مصارف مختلف بسیار متفاوت است، نهاد بازار به تنهایی قادر به لحاظ کردن همه هزینه‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و زیست‌محیطی در برقراری پاسخگویی به نیازها و حل مسائل نیست.

چین

https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_total_renewable_water_resources

https://www.rapidtransition.org/stories/how-china-brought-its-forests-back-to-life-in-a-decade/

Over recent decades most countries around the world have been cutting down their trees at alarming rates. Since the 1990s, however, China has bucked this trend, achieving the most extensive reforestation of any country in the world. In 2015, forest cover reached 22.2% of China’s vast territory, up from 16.74% of the country in 1990. This means that forests were rehabilitated over 5.5% of China’s enormous landmass – 511,807 square kilometres.

In 2018, China set a target to achieve forest cover over 30% of its land by 2050. China’s rapid transition to reforest vast swathes of depleted and deserted territory represents the largest ecological restoration project the world has ever seen.

The rehabilitation of forest land in China can largely be attributed to a series of six national forestry programmes which have been implemented since the late 1990s, through which China has planted more than 4 million hectares of forest every year. Between 1998 and 2014, investment across the six programmes is estimated to have reached USD 100 billion and involved the participation of 20% of China’s rural population.

https://www.nature.com/articles/s41467-019-13798-8

Based on satellite observations, here we show that diverse land use changes in southern China have increased standing aboveground carbon stocks by 0.11 ± 0.05 Pg C y−1 during 2002–2017. Most of this regional carbon sink was contributed by newly established forests (32%), while forests already existing contributed 24%. Forest growth in harvested forest areas contributed 16% and non-forest areas contributed 28% to the carbon sink, while timber harvest was tripled. Soil moisture declined significantly in 8% of the area. We demonstrate that land management in southern China has been removing an amount of carbon equivalent to 33% of regional fossil CO2 emissions during the last 6 years, but forest growth saturation, land competition for food production and soil-water depletion challenge the longevity of this carbon sink service.

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2666683920300201

In China, about 20 central governmental agencies are involved in managing the nation's water resources. The primary agencies include the Ministry of Water Resources (MWR), which oversees the construction and maintenance of major water works and allocation of water resources; the Ministry of Ecology and Environment (MEE), which is responsible for management and protection of the quality of the nation's ecosystems and water resources; and the Ministry of Agriculture and Rural Development (MARD), which administes agricultural irrigation and production and rural development

China has built over 97,988 reservoirs, with a combined storage capacity of over 858 billion m3, accounting for 32% of China's surface water resources

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7143287/

https://www.researchgate.net/publication/314981782_The_new_concept_of_water_resources_management_in_China_ensuring_water_security_in_changing_environment

http://www.mwr.gov.cn/english/mainsubjects/201604/P020160406508110938538.pdf

مارکسیسم

https://tadarok.org/notices/تدارک/یادداشتها/زنبورها-و-طبیعت،-مرکل-و-انگلس

با پیروزی های مان بر طبیعت خیلی از خودمان تعریف نکنیم. برای هر پیروزی ای طبیعت انتقام خود را از ما می گیرد. هر پیروزی ای در وهلۀ اول همان نتایجی را دارد که ما رویشان حساب کرده ایم اما در وهله های دوم و سوم تأثیرات کاملا متفاوت و پیش بینی نشده ای که اغلب آن نتیجۀ اولیه را هم محو می کنند. مردمی که در بین النهرین، یونان، آسیای صغیر و جاهای دیگر جنگلها را از بین بردند تا زمینهای قابل کشت به دست بیاورند، خوابش را هم نمی دیدند که به این ترتیب با آن جنگلها مراکز ذخیره  رطوبت آن زمینها را از آنان می گرفتند و پایه های متروک شدن امروزی همان زمینها را می ریختند. ایتالیائی های آلپ هنگامی که آنها از دامنۀ شمالی جنگلهای صنوبر به دقت مراقبت شدۀ دامنۀ جنوبی را با استفاده بیش از حد از بین می بردند خبر نداشتند که به این ترتیب آنها کشاورزی کوهستانی منطقۀ خودشان را ریشه کن می کردند. از آن هم کمتر از این خبر داشتند که به این وسیله برای قسمت اعظمی از سال آب چشمه های کوهستانی را از آنها می گرفتند تا در فصل باران جریانهای سیل توفنده تری راهی مناطق دشتهای پائین شود. اشاعه دهندگان سیب زمینی در اروپا نمی دانستند که آنها با آن ریشه های پر ملاط همزمان در حال اشاعۀ بیماری خنازیر هم بودند. و به این ترتیب در هر گام به ما گوشزد می شود که ما به هیچ وجه آنچنان که یک فاتح بر ملتی بیگانه مسلط می شود بر طبیعت تسلط نداریم. مثل کسی که بیرون از طبیعت ایستاده باشد. بلکه ما با گوشت و خون و مغزمان به آن تعلق داریم و درست در میان آن قرار گرفته ایم و تمام سلطۀ ما بر آن در این است که نسبت به سایر موجودات از این مزیت برخورداریم که قادریم قوانین آن را بشناسیم و به درستی به کار بگیریم

http://www.mlwerke.de/me/me23/me23_049.htm

Die Gebrauchswerte Rock, Leinwand usw., kurz die Warenkörper, sind Verbindungen von zwei Elementen, Naturstoff und Arbeit. Zieht man die Gesamtsumme aller verschiednen nützlichen Arbeiten ab, die in Rock, Leinwand usw. stecken, so bleibt stets ein materielles Substrat zurück, das ohne Zutun des Menschen von Natur vorhanden ist. Der Mensch kann in seiner Produktion nur verfahren, wie die Natur selbst, d.h. nur die Formen der Stoffe ändern.(13) Noch mehr. In dieser Arbeit der Formung <58> selbst wird er beständig unterstützt von Naturkräften. Arbeit ist also nicht der einzige Quelle der von ihr produzierten Gebrauchswerte, des stofflichen Reichtums. Die Arbeit ist sein Vater, wie William Petty sagt, und die Erde seine Mutter.

کار یگانه منبع ثروت مادی و (یگانه منبع) ارزش مصرف حاصل از کار نیست. به تعبیر ویلیام پتی، کار پدر ثروت مادی و زمین مادر آن است

https://revolutionary-socialism.com/wp-content/uploads/2014/10/BellamyFoster_marx-environment1.pdf

https://www.mehrnews.com/news/4992778/مارکس-انگلس-و-اکولوژی-شکاف-متابولیکی-چگونه-پدید-می-آید

http://www.trend.infopartisan.net/trd0917/t020917.html

Write comments...
or post as a guest
Loading comment... The comment will be refreshed after 00:00.

Be the first to comment.

کنفرانس دوم

ادامه مطالب...

کتاب

کنفرانس مؤسس

  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت سوم)
    از موضع تئوری مارکسیستیِ بحران و فروپاشی، این امر از ابتدا از نظر گروسمن مسلم است که برای پرولتاریا انتظار تقدیرگرایانه فروپاشیِ خود به خود ، بدون آن که فعالانه در آن دخالت کند؛ قابل طرح نیست. رژیم های کهنه…
  • حزب پرولتاریا
    حزب وظایف خود را تنها به شرطی می تواند ایفا کند که خود تجسم نظم و سازمان باشد، وقتی که خود بخش سازمانیابی شدۀ پرولتاریا باشد. در غیر این صورت نمی تواند ادعایی برای به دست گرفتن رهبری توده های…
  • اتحادیه ها و شوراها
    رابطۀ بین اتحادیه و شورا باید به موقعیتی منجر شود که غلبه بر قانونمندی و [سازماندهی] تعرض طبقۀ کارگر در مساعدترین لحظه را برای این طبقه امکانپذیر سازد. در لحظه ای که طبقۀ کارگر به آن حداقلی از تدارکات لازم…
  • دربارۀ اوضاع جهانی - 14: یک پیمان تجاری ارزشمند
    یک رویکرد مشترک EU-US می تواند بر تجارت در سراسر جهان تأثیر گذار باشد. روشی که استانداردها، از جمله مقررات سلامتی و بهداشتی و صدور مجوز صادرات در بازارهای دیگر را نیز تسهیل میکند. به خصوص مناطقی که هنوز تحت…
  • 50 سال مبارزه بر سر مارکسیسم 1932-1883 (قسمت دوم)
    همان طور که رزا لوکزامبورگ تاکید نموده است، "فروپاشی جامعه بورژوایی، سنگ بنای سوسیالیسم علمی است". اهمیت بزرگ تاریخی کتاب رزالوکزامبورگ در این جاست: که او در تقابلی آگاهانه با تلاش انحرافی نئو هارمونیست ها، به اندیشه ی بنیادین "کاپیتال"…

صد سال پس از انقلاب اکتبر

کنفرانس اول

هنر و ادبیات

ادامه...

صدا و تصویر